voyages labs🦉 Felsefe Kulübü English
Freud

Freud

1856–1939 · düşünür · 58 soru (kolay 13 · orta 31 · zor 14)

Sigmund Freud, psikanalizin kurucusu olan Avusturyalı nörologdur. Düşlerin Yorumu'nda (1899/1900) düşleri bilinçdışının “kral yolu” olarak inceler. Bastırma, id-ego-süperego ve aktarım gibi kavramları, psikolojinin yanında edebiyatı, sanatı ve felsefeyi de etkiledi.

Bu konuda 10 soru çöz →Tüm konularla test

Ana fikirler

Kavramlar

bilinçdışı
Doğrudan gözleme kapalı, bastırılmış dürtü ve fikirlerin alanı.
önbilinç
Şu an bilinçli olmayan ama hatırlanabilen içerikler.
üstben
Oidipus kompleksinin mirasçısı; vicdan ve suçluluk kaynağı.
id
Haz ilkesine bağlı, örgütsüz dürtüler kazanı.
benlik yapısı
Id ile dış dünya ve üstben arasında arabuluculuk yapan yapı.
Oidipus kompleksi
Çocuğun ebeveynine yönelik arzu fantezileri.
libido
Cinsel dürtülerin enerjisi.
bastırma
Kabul edilemez içeriklerin bilinçten uzak tutulması.
yüceltme
Dürtü enerjisinin kültürel ve yaratıcı etkinliğe aktarılması.
haz ilkesi
Ruhsal aygıtın hazzı arayıp hoşnutsuzluktan kaçma eğilimi.
ölüm dürtüsü
Canlının inorganik duruma dönme eğilimi.
Eros
Yaşamı koruyan ve birleştiren dürtü.
baştan çıkarma kuramı
Nevrozu gerçek çocukluk istismarlarına bağlayan ilk kuram.
topografik model
Bilinç, önbilinç ve bilinçdışından oluşan zihin modeli.
yapısal model
İd, ben ve üstbenden oluşan zihin modeli (1923).
narsisizm
Libidonun kişinin kendisine yönelmesi.
sürçme
Dil sürçmesi, unutma gibi bilinçdışını ele veren hatalar.
ruhsal gerçeklik
Fantezinin maddi gerçeklik kadar etkili olduğu iç gerçeklik.
duygulanım
Duygunun yaşantılanan niteliği; Henry’ye göre bilinçdışı olamaz.
kaygı
Henry’de insanın kendinden kaçamamasının duygusu.
sabitlik ilkesi
Ruhsal uyarım düzeyini en düşükte tutma eğilimi.
ontik
Tek tek varlıklar ve içeriklerle ilgili düzey.
ontolojik
Varlığın ya da görünmenin kendisiyle ilgili düzey.
ek-stasis
Henry’de dışarıda, bir nesne olarak görünme.

Sorular ve açıklamalı cevaplar

Bu konuda 58 soru var; burada 10 örnek ve açıklamaları duruyor. Tamamı için teste başlayın.

Kolay

  1. Psikanalizin birinci evresinin (1886–1897) temel fikri nedir?
    1. Oidipus kompleksi
    2. İd, ben ve üstben yapısal modeli
    3. Ölüm dürtüsü
    4. Baştan çıkarma kuramı: hastalar gerçek ve bastırılmış çocukluk istismarlarının kurbanıydı
    Cevabı ve açıklamayı göster

    Doğru cevap: D) Baştan çıkarma kuramı: hastalar gerçek ve bastırılmış çocukluk istismarlarının kurbanıydı

    Bu evrede Freud gerçek dünyanın insanlar üzerindeki etkisini vurgular: hastalar gerçeklikten etkilenmiştir. Kuramı 1897’de özel olarak, 1905’te açıkça terk etti ve sonra “ilk büyük hatası” dedi.

    Kaynak: Isbister, J. N. (1985). Freud: An Introduction to His Life and Work, ch. “The Psychoanalytic Movement”. Cambridge: Polity Press. ↗

  2. Freud’un topografik modeli zihni neye ayırır?
    1. İd, ben ve üstben
    2. Beden, ruh ve tin
    3. Bilinç, Önbilinç ve Bilinçdışı; mekânsal olarak ilişkili ama anatomik değil
    4. Duyum, algı ve anlama
    Cevabı ve açıklamayı göster

    Doğru cevap: C) Bilinç, Önbilinç ve Bilinçdışı; mekânsal olarak ilişkili ama anatomik değil

    Freud mekânsal terimlerin beyin anatomisiyle bir bağ anlamına gelmediğini, gerekirse terk edilebilecek “spekülatif üst yapı”ya ait olduğunu söyler. İd, ben ve üstben sonraki yapısal modele aittir.

    Kaynak: Isbister, J. N. (1985). Freud: An Introduction to His Life and Work, ch. “The Psychoanalytic Movement”. Cambridge: Polity Press. ↗

  3. Önbilinç sisteminin içeriklerini ne nitelendirir?
    1. Bilinçdışıdırlar ama gerektiğinde hatırlanabilirler
    2. Her zaman bilinçlidirler
    3. Asla hatırlanamazlar
    4. Dış dünyaya aittirler
    Cevabı ve açıklamayı göster

    Doğru cevap: A) Bilinçdışıdırlar ama gerektiğinde hatırlanabilirler

    Isbister’in şemasında Bilinç bilinçli içerikleri, Önbilinç bilinçdışı ama hatırlanabilen içerikleri, Bilinçdışı ise normalde hatırlanamayan içerikleri barındırır.

    Kaynak: Isbister, J. N. (1985). Freud: An Introduction to His Life and Work, ch. “The Psychoanalytic Movement”. Cambridge: Polity Press. ↗

  4. Doğru mu Yanlış mı: Freud topografik modeli beynin gerçek anatomisinin haritası olarak sundu.
    1. Doğru
    2. Yanlış
    Cevabı ve açıklamayı göster

    Doğru cevap: B) Yanlış

    Yanlış. Freud yetileri mekânsal terimlerle betimlediğini ama bunun “beynin gerçek anatomisiyle herhangi bir bağlantı anlamına gelmediğini” açıkça söyledi; benzetmelerinin “kaba” ve “yanlış” ama öğretici olduğunu kabul etti.

    Kaynak: Isbister, J. N. (1985). Freud: An Introduction to His Life and Work, ch. “The Psychoanalytic Movement”. Cambridge: Polity Press. ↗

Orta

  1. Freud psikanaliz, gözlem ve kuram arasındaki ilişkiyi nasıl görüyordu?
    1. Psikanaliz gözlemden doğan bir doğa bilimidir; kuramlar temel değil, değiştirilebilir üst kısımdır
    2. Psikanaliz spekülatif felsefedir
    3. Psikanaliz bir ruh dinidir
    4. Psikanaliz yöntemsiz bir yorum sanatıdır
    Cevabı ve açıklamayı göster

    Doğru cevap: A) Psikanaliz gözlemden doğan bir doğa bilimidir; kuramlar temel değil, değiştirilebilir üst kısımdır

    Freud psikanalizi “sonsuz küçükler hesabı gibi tarafsız bir araç” saydı ve doğa biliminden “başka ne olabilir?” diye sordu. 1914’te fikirlerin bilimin temeli olmadığını, temelin yalnızca gözlem olduğunu yazdı.

    Kaynak: Isbister, J. N. (1985). Freud: An Introduction to His Life and Work, ch. “The Psychoanalytic Movement”. Cambridge: Polity Press. ↗

  2. Jung’un (çöldeki ses bilimsel tınlamalı) ve Ellul’un “yeni şeytanlar” fikri Freud hakkında neyi düşündürür?
    1. Freud bilime düşmandı
    2. Freud’un bilime başvurusu dinî bir nitelik taşıyordu; cinsellik ve putlaştırılmış bilim gibi “yeni şeytanlar”ın etkisindeydi
    3. Freud cinselliği açıklama olarak reddetti
    4. Freud Hristiyan bir sosyologdu
    Cevabı ve açıklamayı göster

    Doğru cevap: B) Freud’un bilime başvurusu dinî bir nitelik taşıyordu; cinsellik ve putlaştırılmış bilim gibi “yeni şeytanlar”ın etkisindeydi

    Ellul modern insanın orta çağ insanı kadar dindar olduğunu savunur: bilim, devlet, birey ve cinsellik yeni kutsallara dönüşür. Freud’un kaderini yerine getirmekten söz etmesi, bilimini ne kadar ciddi, neredeyse dinî biçimde ele aldığını gösterir.

    Kaynak: Isbister, J. N. (1985). Freud: An Introduction to His Life and Work, ch. “The Psychoanalytic Movement”. Cambridge: Polity Press. ↗

  3. Genç Freud sosyal demokratları neden eleştirdi ve bu neden ironiktir?
    1. Fazla bilimsel oldukları için; sonra kendisi bilimdışı oldu
    2. Cinselliği görmezden geldikleri için; sonra kendisi de görmezden geldi
    3. Görüşlerini “tartışmaya izin vermeyen” bir dogmaya çevirdikleri için; benzer eleştiriler sonra onun sistemine yöneltildi
    4. Fazla bireyci oldukları için; sonra kendisi kolektivist oldu
    Cevabı ve açıklamayı göster

    Doğru cevap: C) Görüşlerini “tartışmaya izin vermeyen” bir dogmaya çevirdikleri için; benzer eleştiriler sonra onun sistemine yöneltildi

    Freud 1875’te Silberstein’a yazdığı mektupta, “spekülatif kuramlara” dayanan ideolojik sistemlerinin inançlarının en kötü kanıtı olduğunu söyler. Isbister bu sözlerin sonradan psikanalize yöneltilen eleştirilere çok benzediğini belirtir.

    Kaynak: Isbister, J. N. (1985). Freud: An Introduction to His Life and Work, ch. “The Psychoanalytic Movement”. Cambridge: Polity Press. ↗

Zor

  1. Aşağıdakilerden hangisi Freud’un çalışmaları boyunca DEĞİŞMEYEN varsayımlardan biridir?
    1. Baştan çıkarma kuramı
    2. Topografik model
    3. Tüm dürtülerin cinsel olduğu görüşü
    4. Beyinle ilişkili ama psikolojik terimlerle betimlenen, görece sabit bir ruhsal aygıt
    Cevabı ve açıklamayı göster

    Doğru cevap: D) Beyinle ilişkili ama psikolojik terimlerle betimlenen, görece sabit bir ruhsal aygıt

    Isbister sabit varsayımları sayar: psikolojik olarak betimlenen bir ruhsal aygıt, büyük ölçüde gizli bir bilinçdışı, psikolojik determinizm ve normal ile anormal arasında süreklilik. Diğer şıkların hepsi değişti: baştan çıkarma kuramı terk edildi, topografik modelin yanına yenisi geldi, saldırgan dürtüler eklendi.

    Kaynak: Isbister, J. N. (1985). Freud: An Introduction to His Life and Work, ch. “The Psychoanalytic Movement”. Cambridge: Polity Press. ↗

  2. Freud 1923’ten önce topografik modeli onarırken aşağıdaki kavramlardan hangisini getirmedi?
    1. Önbilinç ile bilinç arasında ikinci bir sansür
    2. Saldırganlığı açıklamak için kendini koruma “ben dürtüleri”
    3. Psikozları açıklamak için narsisizm
    4. Kolektif bilinçdışı
    Cevabı ve açıklamayı göster

    Doğru cevap: D) Kolektif bilinçdışı

    Kolektif bilinçdışı Jung’un kavramıdır. Freud eski modeli değiştirmek yerine önce ona uyumsuz öğeler ekledi; 1920’lerde eski ifade biçimlerinde ısrar edersek “sonsuz belirsizliklere düşeceğimizi” söyledi.

    Kaynak: Isbister, J. N. (1985). Freud: An Introduction to His Life and Work, ch. “The Psychoanalytic Movement”. Cambridge: Polity Press. ↗

  3. Henry’ye göre Freud rüyaların, sürçmelerin ve belirtilerin “anlamı vardır” derken aslında ne kasteder?
    1. Hastanın bilinçli mesajlarıdır
    2. Dilsel göstergelerdir
    3. Anlamsız gürültüdür
    4. Bilinçdışı bir eğilim tarafından üretilirler; bu bir anlam verme yönelimi değil, duman ile ateş gibi bir işaret ilişkisidir
    Cevabı ve açıklamayı göster

    Doğru cevap: D) Bilinçdışı bir eğilim tarafından üretilirler; bu bir anlam verme yönelimi değil, duman ile ateş gibi bir işaret ilişkisidir

    Henry, Husserl’in işaret ile anlamlandırma ayrımını kullanır: ellerin “konuştuğunu” söylemek tamamen mecazdır. Böyle okununca “her şeyin anlamı vardır” sözü, yönelimselliğin ve anlamın olmadığı bir alanı, yaşamın alanını açar.

    Kaynak: Henry, M. (1993). The Genealogy of Psychoanalysis (trans. D. Brick), ch. 9 “Man’s Monkey: The Unconscious”. Stanford: Stanford University Press. ↗